Archive for the ‘Uncategorized’ Category

2013 θα ήτανε θαρρω , όταν άρχισαν οι πρώτες διεργασίες στον πολύπαθο χώρο της ελληνικής κεντροαριστεράς με την κινηση των 58. Ανάμεσα στους 58 έβρισκες αρκετά αξιόλογα άτομα , κυρίως προερχόμενους απο τον ακαδημαϊκό χώρο. Το κίνημα δεν είχε καμια απήχηση στη λαϊκή βάση και δεν κατάφερε να διαπεράσει τις στενές κομματικές γραμμές και να ενώσει το χώρο. Ο μοιραίος και άβουλος μπάρμπα-Φώτης που προτίμησε να κρατήσει τον έλεγχο στο μαγαζάκι του υπήρξε ο κύριος λόγος που το εγχείρημα δεν προχώρησε και, ελλείψει κοινωνικου και κομματικού ερείσματος, η κινηση μοιραία οδηγήθηκε στην πολιτική της εξαφάνιση.

Απο τότε είχαμε πολλά επεισόδια στο σίριαλ της ελληνικής κεντροαριστεράς , Ποτάμι και Σταύρος , εκθρόνιση μπάρμπα-Φώτη, διαδοχη Φωφης, δημοκρατικές συμπαρατάξεις κ.λπ. , στα οποία ομως το φόντο έμενε ίδιο. Ένας χώρος κατακερματισμένος, με πολλούς ηγετίσκους , έλλειψη ξεκάθαρου πολιτικου στίγματος και περιορισμένη απήχηση στην κοινωνία.

Η πρώτη σοβαρή απόπειρα να αλλάξει το μίζερο αυτο τοπίο και να συγκροτηθεί ένας ισχυρός τρίτος πόλος ηταν οι τελευταίες εκλογές απο τη βάση με 9 υποψήφιους και τη συμμετοχή του , σε τροχιά αποσύνθεσης, Ποταμιού. Το επίπεδο πολιτικής αντιπαράθεσης ηταν υψηλό (κρίνοντας με δεδομένα Ελλάδας πάντα…) και η συμμετοχή στη ψηφοφορία μεγάλη. Πέρα ομως απο αυτα ομως δε βρίσκω κάτι που να σηματοδοτεί μια σημαντική αλλαγή για το χώρο.

Οι εκλογές ανέδειξαν νικήτρια με συντριπτικό ποσοστό τη χειρότερη των εννιά υποψηφίων. Μια τελείως αδιάφορη πολιτική προσωπικότητα που χρωστά την πολιτική της ανέλιξη στο επώνυμο που της κληροδότησε ο πατέρας της. Η προτίμηση που ακόμα δειχνει ο κόσμος στα πολιτικά τζάκια (συνεχίζει να τα ψηφιζει και ας τα βρίζει…) και οι κομματικοί μηχανισμοι του ΠΑΣΟΚ έκριναν το αποτέλεσμα, ενώ οι εξωκομματικοι υποψήφιοι που μπορούσαν να δώσουν μια φρεσκάδα στο χώρο κινήθηκαν σε πολυ χαμηλά ποσοστά. Ο Καμίνης και ο Σταύρος μοιραία θα εξαφανιστούν η θα εχουν μα θέση κομπάρσου στην κεντροαριστερά της Φωφης και του Πασπιτη Ανδρουλακη. Το χειρότερο, ο χώρος δε διαθέτει ξεκάθαρο πολιτικό στίγμα ώστε να πείσει ψηφοφόρους, θα συνεχίσει να ακροβατεί μεταξύ της ευρωπαϊκής πορείας της χώρας και του πατροπαράδοτου πασοκικού λαϊκισμου προορισμένος να συλλέγει ψήφους απο αυτούς που δε θέλουν να μπουν στο δίλημμα ΣΥΡΙΖΑ-ΝΔ.

Ενας φιλοευρωπαϊκός τρίτος πόλος που θα χρησιμεύει ως δεκανίκι στήριξης του επόμενου πρώτου κόμματος , αυτη ειναι η μόνη χρησιμότητα που βλέπω στον υπό διαμόρφωση νέο φορέα της κεντροαριστεράς. Καμια πολιτική δυναμική, τίποτα το καινούριο στο πολιτικό σκηνικό της χώρας. Ενας πολιτικός φορέας ισορροπιών (χρειάζονται και αυτές) και νοσταλγίας του παρελθόντος που κουβαλά μαζί του το πανίσχυρο brand name ΠΑΣΟΚ. Η μεγάλη συμμετοχή στις κάλπες εξάλλου αφορούσε κυρίως τις ηλικίες 55+. Άλλο ενα ανούσιο επεισόδιο στις σαπουνόπερες που κυλάνε αργά και γεμίζουν τον άπλετο χρονο της ζωής των συνταξιούχων…

F834767D-74CE-4358-B656-249BF4AA07F2

Άσπρη τρίχα στα μαλλιά, κακά μαντάτα στην κεντροαριστερά 

 

Θίχτηκε η ξανθιά κυράτσα

Posted: Φεβρουαρίου 26, 2016 in Uncategorized

Χωρίς παραπάνω αναφορές σε πρόσωπα και κατάστασεις. Μη μου έρθει καμία μήνυση, δε ξέρεις ποτέ τι γίνεται.

Έγραφα, λίγο καιρό πριν, σε ανάρτηση με τίτλο «Η Αριστερά της τζάμπα μαγκιάς», τα παρακάτω:

«Ήταν, λοιπόν, το 1981 η χρονιά σταθμός για την ελληνική αριστερά. Μπορεί το ΚΚΕ να νομιμοποιήθηκε το 1974, όμως ο κρατικός μηχανισμός δεν έπαψε να είναι εχθρικός προς τους Έλληνες αριστερούς. Αυτό θα αλλάξει ουσιαστικά κατά την πρώτη οκταετία του Πα.Σο.Κ. Αναγνωρίζεται η Εθνική Αντίσταση, αποκαθίσταται το κοινωνικό κύρος των αριστερών και παύει ο έλεγχος «κοινωνικών φρονημάτων» για όσους προσλαμβάνονται στον (ή παίρνουν δουλειές από τον) κρατικό μηχανισμό.

Όπως κατά κανόνα συμβαίνει στη χώρα μας, η μετάβαση στη νέα κατάσταση γίνεται με υπερβολικό τρόπο. Οι κυνηγημένοι του παρελθόντος, γίνονται οι ιδεολογικοί κυρίαρχοι στο νέο σκηνικό. Η ελληνική αριστερά εξαργυρώνει τις διώξεις του παρελθόντος με την πλήρη ασυλία της στο καθεστώς ασυδοσίας που εγκαθιδρύει ο Ανδρέας Παπανδρέου. Πλέον οι αριστεροί έχουν δικαιώματα, τα οποία όμως δεν συνοδεύονται από τις αντίστοιχες υποχρεώσεις. Όποιος τους κάνει κριτική ή επιχειρεί να τους ελέγξει κατηγορείται για ολίσθηση σε αυταρχικές πρακτικές.

Δεν είναι τυχαίο πως το Πασοκ εκτός από τους «πρασινοφρουρούς» θα φροντίσει τη δεκαετία του 80′ να διορίσει μεγάλο αριθμό μελών του ΚΚΕ και του ΚΚΕ εσωτερικού. Παράλληλα, το παλιό αυταρχικό καθεστώς αντικαθίσταται από ένα καθεστώς πλήρους ασυδοσίας. Οι σχολικοί επιθεωρητές και άλλα όργανα ελέγχου των δημοσίων υπαλλήλων καταργούνται με το σκεπτικό πως μέχρι τώρα έκριναν με κομματικά κριτήρια. Οι συνδικαλιστές αποκτούν πρωτόγνωρα και προκλητικά προνόμια.

Έτσι, εντός του πλαισίου της Πασοκικής ασυδοσίας των 80s συντελέστηκε ο πλήρης ηθικός εκμαυλισμός της ελληνικής αριστεράς. Από μία παράταξη που είχε συνηθίσει στην παρανομία και στην υποστήριξη των outsiders του δεξιού αυταρχικού καθεστώτος, μετατράπηκε σε μία παράταξη που άρχισε να απολαμβάνει τους πόρους του συστήματος με τρόπο εντελώς αναξιοκρατικό. Έγινε και αυτή μέρος του πελατοκεντρικού συστήματος, κρατώντας όμως τις ιδεολογικές αναφορές της και τον καταγγελτικό της λόγο για να διατηρεί ξεχωριστό πολιτικό στίγμα από τα δύο μεγάλα κόμματα.»

 

Ευχαριστώ λοιπόν τον σύντροφο Ιάσονα Σχινά-Παπαδόπουλο που με την οργίλη σημερινή του ανακοίνωση κατά του «Πρώτου Φλέματος» δικαιώνει με τον πιο πειστικό τρόπο τα γραφόμενα μου. Οι διορισμοί της μαμάς του Ιάσονα, του αδερφού του Ιάσονα και της φίλης του Ιάσονα αποτελούν το κερασάκι σε μία τεράστια τούρτα διορισμών συγγενών, συντρόφων (φιλενάδων, όχι κομματικών συντρόφων) και φίλων κομματικών στελεχών του Σύριζα. Όμως αυτό που την κάνει να ξεχωρίζει είναι η απάντηση του γραμματέα της νεολαίας του Σύριζα στο δημοσίευμα του Πρώτου Θέματος.

Ο σύντροφος Ιάσονας λοιπόν όχι μόνο δε νιώθει καμία ανάγκη να απολογηθεί για το βόλεμα της οικογένειας του αλλά μας το παρουσιάζει ως θυσία για την ιδεολογία και το κόμμα, το οποίο αναφέρει πως τους ζήτησε να «βάλουν πλάτη». Για να φτάσει σε αυτό το συμπέρασμα μας αραδιάζει όλη την ιστορία των αγώνων της οικογένειας από τον αντάρτη παππού και την επονίτισσα γιαγιά μέχρι τα κατορθώματα του ιδίου και του αδελφού του το «Δεκέμβρη» του 2008. Μας λέει δηλαδή ρε παιδί μου τόσα χρόνια αγώνων δικαιούμεθα και εμείς μία θέση στον κρατικό μηχανισμό. Αδιάφορο αν έχουμε το υπόβαθρο για να προσφέρουμε ουσιαστικές υπηρεσίες στο κυβερνητικό έργο από αυτή τη θέση – αφού το κόμμα μας ζήτησε να βάλουμε πλάτη και εμείς έχουμε πιστοποιητικά αγώνων, έληξε το θέμα.  Έτσι, ο σύντροφος Ιάσων δεν καταδέχεται καν να απαντήσει στις κατηγορίες του ρεπορτάζ του Πρώτου Φλέματος, το οποίο  το χαρακτηρίζει ως πόνημα «ρουφιάνων». Άλλη μία κλασική τακτική των σημερινών αριστερών: όταν τους στριμώχνεις πολιτικά, τότε αμέσως ανασύρουν μία ταμπέλα (ρουφιάνος, νέο-φιλελεύθερος, πρόβατο της Συγγρού, πληρωμένο τρολ κ.λπ) να σου κολλήσουν. Αφού είσαι «ρουφιάνος» (ή όποια άλλη ταμπέλα βρουν βολική)  τελείωσε, δε χρειάζεται να μπουν σε δύσκολες διαδικασίες όπως το να κάνουν διάλογο με επιχειρήματα.

Μετά το 1981 δημιουργήθηκε ένα τέρας στην Ελλάδα. Μία αριστερά η οποία, πατώντας στους αγώνες και τις διώξεις των προηγούμενων χρόνων, κέρδισε με την εύνοια του πασοκικού καθεστώτος το δικαίωμα να έχει υπέρμετρα δικαιώματα, χωρίς τις αντίστοιχες υποχρεώσεις. Παιδί αυτής της νοοτροπίας είναι ο σύντροφος Ιάσονας. Και είναι τόσο βαθιά ποτισμένος από αυτήν, που και να διαβάσει την κριτική που του ασκούν δεν πρόκειται να νιώσει την παραμικρή εσωτερική αμφισβήτηση. Το αστείο είναι πως, αν εξαιρέσεις το ιδεολογικό περιτύλιγμα, η ουσία των αντιλήψεων της ελληνικής αριστεράς για τη δημόσια διοίκηση είναι ταυτόσημη με αυτή του Πασόκ και της Ν.Δ.. Βλέπει δηλαδή τη δημόσια διοίκηση ως ένα όχημα για το διορισμό ημετέρων. Όσο παραμένει αυτή η νοοτροπία, η κάθε κυβέρνηση να διορίζει τους δικούς της, για να τους αντικαταστήσει η επόμενη με τους δικούς της, η ελληνική δημόσια διοίκηση θα συνεχίζει να χαρακτηρίζεται από έλλειψη συνέχειας και αποτελεσματικότητας. Η «πρώτη φορά αριστερά» έφερε νέα πρόσωπα, όχι όμως νέες νοοτροπίες.

Την ίδια ώρα που εμείς ασχολούμαστε με τον Ιάσονα και τους λοιπούς διορισμούς ημετέρων της κυβέρνησης, οι Βούλγαροι μας κοροϊδεύουν ευχαριστώντας μας για τις θέσεις εργασίας που δημιουργήθηκαν στη χώρα τους από τη φυγή ελληνικών επιχειρήσεων μετά τα capital controls. H Eldorado Gold, μετά από ταλαιπωρίες χρόνων, ανακοίνωσε την απόσυρση της από τη χώρα αφήνοντας εκατοντάδες ανέργους. Η Softex κλείνει και αυτή το εργοστάσιο της στην Ελλάδα. Οι αντιδράσεις της κυβέρνησης;  Ο κ. Σκουρλέτης  μας είπε πως η Eldorado Gold δεν πλήρωνε φόρους (ψέμα) και πως οι εργαζόμενοι της «Ελληνικός Χρυσός» έχουν χάσει την ταξική τους συνείδηση (την οποία έχει αυτός, σύζυγος γόνου εφοπλιστού και κάτοικος Εκάλης…) και το υπουργείο Εργασίας υποσχέθηκε την επαναλειτουργία της Softex με κάθε νόμιμο μέσο, προφανώς ακόμα και αν αυτό γίνει με επιβάρυνση των δημοσιονομικών της χώρας, όπως στην ΕΒΖ.

Το σκηνικό μου θυμίζει πολύ τα όσα διάβασα στο βιβλίο του Tony Judt “Postwar – A history of Europe since 1945” για τη δεκαετία του 80’ στα πάλαι ποτέ «σοσιαλιστικά» κράτη της Ανατολικής Ευρώπης. Το κόμμα ελέγχει πλήρως το κράτος, όμως ο κρατικός έλεγχος δεν επαρκεί για να υπάρξει οικονομική άνοδος – το αντίθετο, συνιστά τροχοπέδη. Το σημερινό ελληνικό κράτος πλεονεκτεί σε σχέση με τα σοσιαλιστικά του παρελθόντος στο ότι  η σημερινή Ευρωπαϊκή Ένωση, παρά τα προβλήματα που αντιμετωπίζει, είναι σε καλύτερη κατάσταση από την ΕΣΣΔ των μέσων της δεκαετίας του 80. Από την άλλη όμως, οι σημερινοί Έλληνες είναι πολύ πιο καλοζωισμένοι συγκριτικά με τους κατοίκους των χωρών της Ανατολικής Ευρώπης πριν 30 χρόνια. Αν η επερχόμενη επιδείνωση ξεπεράσει κάποιο κατώφλι, η λαϊκή οργή θα εκφραστεί με μεγάλη ένταση. Συνεπώς, τα χειρότερα που έρχονται καλό είναι να τα ζήσουμε με κυβέρνηση Σύριζα για να μη χρεωθεί αλλού ο λογαριασμός και έχουμε επαναφορά ενός αντιμνημονιακού Σύριζα-ζόμπι . Προσδεθείτε λοιπόν και ψυχραιμία…

Τις προάλλες βρέθηκα στην Τουρκία. Όχι στην αγαπημένη μου Κωνσταντινούπολη αλλά σε κάποια μικρή κωμόπολη κοντά στα σύνορα. Πρόσεξα τον κόσμο, τις συνήθειες, τον τρόπο που περπατάνε, οδηγάνε, φέρονται στο δημόσιο χώρο. Ένιωσα κάτι ελαφρώς μεταφυσικό. Οι τόσοι αιώνες συνύπαρξης των δύο λαών έχουν αφήσει ακόμα και στις σημερινές γενιές, που δε βιώσαμε τη συνύπαρξη, κώδικες και συμπεριφορές που έχουν μεταξύ τους πολλές ομοιότητες. Προφανώς, οι κάτοικοι της τουρκικής επαρχίας είναι, ακόμα , φτωχότεροι και πιο ανατολίτες στις συνήθειες τους σε σχέση με εμάς. Παρατηρώντας την οδηγική τους συμπεριφορά και το κυκλοφοριακό χάος ένιωσα πως, εντάξει, ευτυχώς δεν είμαστε έτσι στην Ελλάδα, όσο και αν γκρινιάζω. Όμως, αν το καλοσκεφτείς, είμαστε σαφώς πιο κοντά σε αυτούς παρά στους Γερμανούς ή τους Ολλανδούς ας πούμε. Για αυτούς που τους αρέσουν οι αριθμοί, θα έλεγα πως είμαστε 70% σαν τους γείτονες μας τους Τούρκους (ανατολίτες-βαλκάνιοι) και 30% Ευρωπαίοι.

Γυρίζοντας πίσω στα καθ’ ημάς, με χαρά είδα πως, επιτέλους, προέκυψε μία αυθόρμητη αντίδραση του κόσμου στους κυβερνητικούς χειρισμούς που σπρώχνουν τη χώρα στα βράχια. Η πρωτοβουλία ξεκίνησε χωρίς κομματικό πατρονάρισμα, διαδόθηκε μέσω facebook και το αποτέλεσμα ήταν αρκετές χιλιάδες κόσμου στο Σύνταγμα. Δε ζω στην Αθήνα αλλά από όσα διάβασα και είδα, διαπίστωσα πως η εκδήλωση αυτή είχε σαφώς περισσότερο κόσμο και παλμό από την αντίστοιχη φιλοκυβερνητική συγκέντρωση της προηγούμενης ημέρας (κάτι που έκανε τα φιλοκυβερνητικά μέσα ενημέρωσης να «λυσσάξουν»). Μία εκδήλωση που δεν αφορούσε τη διεκδίκηση κάποιου συντεχνιακό συμφέροντος αλλά το μέλλον όλων μας. Μία εκδήλωση που κινήθηκε σε εξαιρετικά πολιτισμένα πλαίσια, χωρίς υβριστικά συνθήματα και βίαιες παρεκτροπές.

Τη Δευτέρα αναμένεται συνέχεια των εκδηλώσεων σε όλη την Ελλάδα. Ελπίζω η συμμετοχή να μαζικοποιηθεί και να κλιμακωθεί η αφύπνιση των φιλοευρωπαϊκών δυνάμεων. Οι μέρες είναι κρίσιμες, όλοι όσοι πιστεύουμε στην ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας πρέπει να δώσουμε το παρόν. Να δώσουμε ένα δυνατό μήνυμα στην κυβέρνηση αλλά και στην Ευρώπη, πως υπάρχει μία σιωπηλή πλειοψηφία στη χώρα που δε θέλει την απομάκρυνση της χώρας από το ευρώ και την Ε.Ε. Θα προλάβει το μήνυμα αυτό να αποδώσει καρπούς ή θα χαθεί στις καταιγιστικές εξελίξεις των επόμενων ημερών; Κανείς δε μπορεί να ξέρει, η απάθεια όμως και η μοιρολατρία ποτέ δεν έδωσαν λύσεις.

Την ίδια ώρα που κάποιοι θα φωνάζουν για την παραμονή της χώρας στην ευρωπαϊκή οικογένεια, η πραγματικότητα δείχνει πως, δυστυχώς, μας χωρίζει μεγάλη απόσταση από την Ευρώπη. Χειρότερος πρεσβευτής της χώρας στο εξωτερικό η σημερινή κυβέρνηση που ψηφίστηκε από το 41% των Ελλήνων. Αναξιοπιστία, προχειρότητα, ανορθολογισμός, κορώνες και επιθετικότητα για εσωτερική κατανάλωση. Ένα κράτος-μπαταχσής που απειλεί πως θα ανατινάξει την Ευρωζώνη αυτή είναι η εικόνα που βλέπουν οι υπόλοιποι λαοί της Ε.Ε. πίσω από αυτό που εδώ μας το παρουσιάζουν ως υπερήφανη διαπραγμάτευση ή ως… διατριβή στη θεωρία παιγνίων (chicken game και λοιπές μπαρούφες).

Η πραγματικότητα που βιώνουμε εμείς οι μέσα είναι ακόμα πιο σουρεαλιστική, αφού αναπόφευκτα μας απασχολούν προσωπικότητες όπως η Ζωή Κωνσταντοπούλου η Ραχήλ Μακρή και λοιπές τέτοιες περσόνες του κυβερνητικού θιάσου.

Η ΠτΒ αποφάσισε, μέσω της επιτροπής της, πως το χρέος είναι απεχθές και επονείδιστο και διαγράφεται πάραυτα κ.λπ. που γνωρίζει καλά ο Eric Toussaint από την ενασχόληση του με το χρέος του Ισημερινού. Τι καλή φάαση ρε παιδιά! Απορία μου βέβαια, αφού ξεμπερδέψουμε έτσι απλά με το χρέος, μετά ποιος θα μας ξανά-δανείσει για να εφαρμόσουμε πάλι το ίδιο κόλπο; Βέβαια η ΠτΒ και η επιτροπή έχει και άλλα όπλα στις φαρέτρες της, είναι και οι πολεμικές αποζημιώσεις που μας χρωστάνε οι υπήκοοι της Μέρκελ και εκεί κρύβονται καλά φράγκα που με μία καλή δικηγορέσσα σαν την ΠτΒ στάνταρ θα γίνουν δικά μας…

Η Ραχήλ Μακρή έκανε μηνυτήρια αναφορά στο Στουρνάρα για τις δηλώσεις του περί Grexit. Η καλή βουλευτής θεωρεί πως αυτός φταίει για τη μαζική φυγή καταθέσεων τις τελευταίες ημέρες. Την ίδια ώρα διάφορα στελέχη της κυβέρνησης είτε λένε πως έλα μωρέ και τι θα πάθουμε με τη δραχμή (Ξυδάκης, Στρατούλης) είτε τοποθετούνται ανοιχτά υπέρ της δραχμής (πρώτος πρώτος ο δραχμολάγνος του Λονδίνου Λαπαβίτσας). Αλλά αυτοί μπορούν να λένε ό,τι θέλουν δεν έχουν καμία ευθύνη, ο Στουρνάρας φταίει που τόλμησε να μιλήσει για κίνδυνο Grexit…

Ο σοφός λαός ψήφισε τις παραπάνω κυρίες, όπως και πολλά άλλα φρούτα του σημερινού κοινοβουλίου για να κάνουν «σκληρή διαπραγμάτευση». Τις τελευταίες ημέρες, ο σοφός λαός, ελαφρώς …χεσμένος από την πορεία της διαπραγμάτευσης έχει αποσύρει περί τα 5 δις. ευρώ από τις ελληνικές τράπεζες. Οι «κακοί Ευρωπαίοι» με έκτακτο ELA ενίσχυσαν τις ελληνικές «τράπεζες-ζόμπι».

Ανορθολογισμός, βαλκανική φολκλοριτέ, απέχθεια προς τις αξίες του δυτικού πολιτισμού (εκτός φυσικά από τα καταναλωτικά αγαθά του που μας αρέσει να καταναλώνουμε), μην κρυβόμαστε αυτά κυριαρχούσαν στο δημόσιο μας βίο και τα ανέμελα χρόνια πριν την κρίση. Μόνο που τότε, καλυμμένα από την πλαστή ευημερία, δεν ενοχλούσαν και αρκετές φορές αντιμετωπίζονταν με συγκατάβαση, αν όχι συμπάθεια, αφού αυτή είναι η Ελλάδα, δε βαριέσαι αδερφέ; Τώρα όμως που φάνηκε περίτρανα πως ο βασιλιάς είναι γυμνός, τα παραπάνω ιδιαίτερα γνωρίσματα του ελληνικού δημόσιου βίου έχουν αρχίσει να παίρνουν απειλητικές διαστάσεις και τορπιλίζουν τις όποιες ελπίδες για νηφαλιότητα και ορθολογική διαχείριση της κρίσης.

Δε ξέρω αν θα καταφέρουμε να κερδίσουμε το στοίχημα των επόμενων κρίσιμων ημερών, να μείνουμε στην Ευρωζώνη. Ακόμα και αν καταφέρουμε όμως, δεν είμαι ιδιαίτερα αισιόδοξος διότι δε βλέπω κάποιον ισχυρό πολιτικό ή κοινωνικό φορέα αλλαγής. Η φιλοευρωπαϊκή αντιπολίτευση αποτελείται από τα δύο κόμματα που στηρίχθηκαν στο πελατειακό κράτος επί 40 χρόνια και το κάπως άνευρο, κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν του επικεφαλής του, Ποτάμι. Όσον αφορά τις κοινωνικές ομάδες, οι μεσήλικες και οι συνταξιούχοι  είναι αυτοί που δίνουν τον τόνο. Το καλύτερο κομμάτι των μορφωμένων 30άρηδων αστών βρίσκεται έξω.  Όσοι έμειναν είναι λίγοι και παθητικοί. Φοβάμαι πως ακόμα και αν παραμείνουμε στην Ευρωζώνη θα αργήσουμε πολύ να προσεγγίσουμε τις νοοτροπίες των ανθρώπων και τις κρατικές δομές στις πιο αναπτυγμένε χώρες της. Μάλλον το αντίθετο προβλέπω, να μας ξεπεράσουν κράτη που εντάχθηκαν αργότερα και έχουν (ακόμα…) αρκετά χαμηλότερο βιοτικό επίπεδο από εμάς.

Παρ’ όλα τα παραπάνω, θα πάω στη συγκέντρωση αύριο. Όσο ζω εδώ νιώθω πως έχω χρέος να το παλέψω. Αν και, δε σας το κρύβω,  το ενδεχόμενο της μετανάστευσης πλέον φαντάζει όλο και πιο πιθανό. Είπαμε είμαστε πατριώτες αλλά όχι και μαλάκες…

– Τι γίνεται αλεπουδράκουλα καιρό έχεις να μας γράψεις. Εδώ γίνεται χαμός και εσύ σιωπάς.

– Και τι να γράψω, έχει νόημα πια;

– Γιατί πιο πριν θαρρούσες πως είχε;

– Θαρρούσα ο μαλάκας. Πως ίσως γλιτώσουμε αυτά που ζούμε σήμερα. Πως η κρίση θα μας αναγκάσει να αλλάξουμε και να προσεγγίσουμε τα υπόλοιπα ευρωπαϊκά κράτη.

– Ενώ τώρα;

– Τώρα αυτά που ήλπιζα πως θα αποφύγουμε – και για αυτό έγραφα με τη ψευδαίσθηση πως θα μπορούσα να βάλω ένα λιθαράκι προς την κατεύθυνση αυτή, έστω και επηρεάζοντας έναν άνθρωπο- τα ζούμε. Και τα ζούμε με έναν τρόπο που ξεπερνά την πιο νοσηρή φαντασία.

– Και δε βλέπεις φως;

– Στο άμεσο μέλλον φυσικά και όχι. Το μόνο που σκέφτομαι είναι το μέγεθος των πληγών που θα αφήσει πίσω αυτή η ανιστόρητη κυβέρνηση που έχουμε.

– Παραιτήθηκες ακόμα και εσύ δηλαδή;

– Μάλλον. Παραίτηση, ακριβώς όπως το είπες. Η ακριβέστερη λέξη για να περιγράψει την κατάσταση της ελληνικής κοινωνίας σήμερα.

Μερικές φορές χρειάζεται να σε «τσιγκλίσει» ένας φίλος, για να βγεις από τη νιρβάνα σου. Ναι, σήμερα θα γράψω. Και ας μην έχει κανένα νόημα πια. Έτσι να βγάλω τα ‘σώψυχα μου τουλάχιστον, εν είδει ψυχοθεραπείας.

Μπορεί να έχουμε κάθε ημέρα νέες δηλώσεις, προκλήσεις, αντιπαραθέσεις, όμως επί της ουσίας τίποτα δεν προχωρά. Το τέλμα της διαπραγμάτευσης καλά κρατεί. Μία διαπραγμάτευση που περισσότερο γίνεται για τα μάτια του κόσμου, παρά για να βρεθεί ένα σημείο τομής.

Πώς να βρεθεί σημείο τομής μεταξύ της οικονομικά φιλελεύθερης Ευρώπης και της παλαβής συγκυβέρνησης αριστερών παλαιάς κοπής και λαϊκιστών εθνικιστών; Κοντεύουν πέντε μήνες από την εκλογή της νέας κυβέρνησης και ακόμα το συζητάμε. Και δυστυχώς αυτή η καθυστέρηση έχει δραματικές επιπτώσεις στην οικονομική κατάσταση της χώρας.

Με τη στάση της η κυβέρνηση έχει ενισχύσει τις φωνές εκείνες στην Ευρώπη που θεωρούν την Ελλάδα ως ένα κράτος που δεν έχει καμία θέση στην Ευρωζώνη. Φαίνεται πως αυτό που ενδιαφέρει πρωτίστως την κυβέρνησή μας είναι η διαχείριση του εγχώριου μικροπολιτικού τοπίου. Άποψη του ιστολογίου είναι πως, με τις παρούσες συνθήκες, η κυβέρνηση προτιμά τη ρήξη με τους εταίρους, παρά μία συμφωνία που, αναπόφευκτα, θα διασπάσει το κόμμα του Σύριζα.

Αν επιδείξει σωφροσύνη και πολιτική ωριμότητα ο Τσίπρας θα εξαναγκαστεί σε μία συμφωνία που θα είναι κατά πολύ χειρότερη αυτής που θα μπορούσε να επιτύχει το Φεβρουάριο. Τώρα τέσσερις μήνες μετά τα δημοσιονομικά κενά που έχουν δημιουργηθεί αναγκάζουν τους δανειστές να πιέζουν για πρόσθετα μέτρα. Και επειδή η μείωση του Δημοσίου και των κρατικών δαπανών ξέρουμε πως δεν είναι στις προτεραιότητες της «πρώτης φορά αριστερά» κυβέρνησης μας, και ένα μικρό παιδί μπορεί να καταλάβει ποια θα είναι η φόρμουλα. Αύξηση της φορολογίας , τι πρωτότυπο ε; Φυσικά, το πιθανότερο σενάριο είναι η «ανταρσία» πλατφορμών, συνιστωσών, Λαπαβίτσων, Ραχήλ, Ζουράριδων, Διαμαντόπουλων και άλλων γραφικών υπάρξεων, οπότε μετά εκλογές με λίστα και ευχόμαστε σε όλο αυτό το διάστημα να μπορέσει να αντέξει η χώρα. Και αυτό είναι το καλό σενάριο…

Το κακό σενάριο, η ρήξη με την Ευρωζώνη και ένα πιθανό Graccident. Το σκηνικό έχει στηθεί εδώ και καιρό. Οι κακοί δανειστές-τοκογλύφοι θέλουν να μας ισοπεδώσουν, εμείς θα κρατήσουμε μέχρις εσχάτων τις «κόκκινες γραμμές» μας. Ο μέσος Έλληνας, ζαλισμένος και αποκαμωμένος μετά από 6 χρόνια κρίσης, ούτε πια ξέρει τι λένε οι έξω, τι λένε οι μέσα, τι έγγραφα και προτάσεις διακινούνται μεταξύ των.

Οι «δικοί μας» έχουν πασάρει την εικόνα πως μάχονται για τα λαϊκά συμφέροντα (σε αντίθεση με τους ξεπουλημένους-δωσίλογους σαμαροβενιζέλους) και οι «κακοί Ευρωπαίοι» – ιδίως οι Γερμανοί- επιμένουν να μην τους καταλαβαίνουν. Οι εταίροι μας δείχνουν πως δεν επιθυμούν ένα Graccident, όμως φυσικά και δεν πρόκειται να υποκύψουν στους εκβιασμούς των κ.κ. Τσίπρα και Βαρουφάκη. Μία ισορροπία του τρόμου έχει διαμορφωθεί.

Εγώ, καρδιά μου, δε ξέρω από game theory ούτε έχω διδακτορικά. Ξέρω όμως πως εκτός από τις κατά Nash ισορροπίες των παιγνίων, υπάρχει και ο ηθικός παράγοντας. Πως ακόμα και αν ένα Graccident φοβίζει, κανένας δε γουστάρει ένα κράτος μπαταχτσή-εκβιαστή και με την πρώτη ευκαιρία θα θελήσει να τον ξεφορτωθεί από την παρέα του.

Κλείνοντας, πολλοί κορόιδεψαν το πρωθυπουργό μας για την έκφραση «στροφή 360 μοιρών» που χρησιμοποίησε σε αποστροφή ομιλίας του στη Βουλή. Το κακό είναι πως, άθελα του, ο κ. Τσίπρας περιέγραψε την κατάσταση αυτού και της κυβέρνησης του. Κοντεύουν πέντε μήνες από την εκλογή τους και ακόμη είμαστε στο σημείο που αρχίσαμε. Όσον αφορά τη διαπραγμάτευση με τους εταίρους μας και το εσωκομματικό ξεκαθάρισμα. Γιατί, όπως είπαμε και παραπάνω, όσον αφορά την εθνική οικονομία και τις αντοχές της χώρας τα πράγματα έχουν χειροτερέψει κατά πολύ…Ήδη όσον αφορά την πληρωμή του ΔΝΤ, ακολουθήσαμε το παράδειγμα της Ζάμπια από τη δεκαετία του 80′! Ο θεός της Ελλάδας να βάλει το χέρι του, γιατί αυτοί που χειρίζονται τις τύχες της χώρας είναι άκρως επικίνδυνοι…

Μέσα στις…μεταρρυθμίσεις που πρότεινε Υπουργός Οικονομικών μας στους κουτόφραγκους, ήταν και ετούτη: θα χτυπήσουμε λέει την τρισκατάρατη φοροδιαφυγή με μεταμφιεσμένες νοικοκυρές, φοιτητές και τουρίστες που θα κάνουνε τους πελάτες και έτσι και δουν να μην κόβεται καμία απόδειξη θα τσακώνουν τους φοροφυγάδες.

Ομολογώ πως ο Γιάνης έχει ξεπεράσει κατά πολύ τις προσδοκίες μου όσον αφορά το…μπαρουφακισμό του. Δεν ήταν το πρώτο που είπε (“θα αυξήσουμε το ΦΠΑ σε κάποιο ασήμαντο είδος”, “η συμφωνία περιλαμβάνει ασάφειες για να ψηφιστεί στα ξένα κοινοβούλια” κ.λπ.) όμως επιτρέψατε μου να σταθώ λίγο σε αυτό, επειδή είναι ένα θέμα που ήθελα καιρό να ασχοληθώ.

Η πάταξη της φοροδιαφυγής αποτελεί κλασική προεκλογική υπόσχεση κάθε κυβέρνησης που θυμάμαι, ήδη από τις καλές εποχές όπου κανείς δε φαντάζονταν που θα καταλήγαμε σήμερα. Η φοροδιαφυγή ελάχιστα πτοήθηκε πάντως όλα αυτά τα χρόνια και παραμένει σε υψηλά επίπεδα. Ας δούμε όμως τι κάναμε τα τελευταία χρόνια, στα οποία η γενικότερη οικονομική κατάσταση επέβαλε για λόγους κοινωνικής δικαιοσύνης και συνοχής να περιοριστεί αισθητά το φαινόμενο.

Πρώτος, πρώτος λοιπόν ο κ. Παπακωνσταντίνου, βρήκε την πρώτη εύκολη λύση: Βάζω τους πολίτες να υποχρεούνται να συλλέξουν ένα σημαντικό ποσοστό του εισοδήματος τους σε αποδείξεις, αν μάλιστα πιάσουν το μέγιστο ποσό να δικαιούνται σημαντική επιστροφή φόρου. Το αποτέλεσμα; Τα λεφτά που έχασε το κράτος από τις επιστροφές φόρων ήταν σαφώς περισσότερα από αυτά που κέρδισε από τον περιορισμό της φοροδιαφυγής. Οι περισσότεροι πολίτες είχαν δηλώσει όσες αποδείξεις χρειάζονταν για τη μέγιστη επιστροφή φόρου με βάση το δηλωθέν εισόδημα τους, ακόμα και αν δεν τις είχαν. Τι ποσοστό των δηλώσεων θα προλάβαινε να ελέγξει αυτός ο αναποτελεσματικός φορολογικός μηχανισμός; Αλλά και αν ήσουν άτυχος και σε έλεγχαν, πάλι από συγγενείς ή φίλους θα μάζευες τις αποδείξεις που σου έλειπαν, τόσο απλό.

Στην κυβέρνηση Σαμαρά ακολούθησαν άλλη τακτική. Αφού έτσι και αλλιώς δε μπορούμε να πιάσουμε τη φοροδιαφυγή στους ελεύθερους επαγγελματίες, τους φορολογούμε από το πρώτο ευρώ και αυξάνουμε το τέλος επιτηδεύματος. Αυτό είναι αλήθεια πως αύξησε τα έσοδα. Όμως έτσι δέχθηκαν ένα ισχυρό πλήγμα οι νέοι και αυτοί με χαμηλά εισοδήματα, ενώ μεγαλογιατροί-δικηγόροι, ιδιοκτήτες καφετεριών και λοιπές κατηγορίες με υψηλή φοροδιαφυγή ένιωσαν ελάχιστη διαφορά. Να σημειώσουμε πως το Μνημόνιο-2 προέβλεπε πως θα δημιουργηθεί νέος ελεγκτικός μηχανισμός με προσλήψεις δύο χιλιάδων ατόμων, κάποιων νέων κάποιων από τον υπάρχοντα μηχανισμό, όμως οι αντιδράσεις των εφοριακών νίκησαν την κυβέρνηση και, ως συνήθως σε τέτοια θέματα, δεν έκανε τίποτα.

Πάμε τώρα στη.. ρηξικέλευθη πρόταση Μπαρουφάκη. Κατ’ αρχήν δεν ακούσαμε τίποτα συγκεκριμένο. Δηλαδή από πόσα άτομα θα απαρτίζεται το σώμα, πόσο θα κοστίσει, τι έσοδα αναμένουμε να φέρει και λοιπά τέτοια που ξέρουμε πως είναι μίζερα για έναν αστέρα των οικονομικών σαν τον Σούπερ-Βαρούφα (δάνειο από Στέφανο Κασιμάτη, δεν άντεξα…), έλα όμως που χρειάζονται και τα ξεψαχνίζουν αυτοί οι κρυόκωλοι τεχνοκράτες των Βρυξελλών. Το επόμενο είναι ποιοι άραγε θα στελεχώσουν αυτό το σώμα. Ο Αρίστος Δοξιάδης τους κατατάσσει σε τρεις κατηγορίες: στους δημόσιους υπάλληλους (αδιάφορους), στους καιροσκόπους (λαμόγια), και στους επίδοξους εισαγγελείς (αυτούς που έχουν θέληση να πατάξουν τη διαφθορά). Η εκτίμηση του είναι οι δύο πρώτες κατηγορίες θα υπερισχύουν συντριπτικά της τρίτης. Αλλά ακόμα και σούπερ μπόνους να δοθεί (που είπαμε και παραπάνω, ως συνήθως ο..Σούπερ-Βαρούφας δεν ασχολήθηκε με νούμερα) στην τρίτη κατηγορία, πόσο θα είναι αυτό για να αποφευχθούν λαδώματα; Και μήπως έτσι προκύψει το αντίθετο φαινόμενο να καταλογίζονται αλόγιστα πρόστιμα ακόμα και όταν δεν πρέπει;

Προφανώς μιλάμε για τελείως ασόβαρες προτάσεις από έναν εναλλακτικό γκουρού των οικονομικών, ο οποίος μέσω της… ρηξικέλευθης ασάφειας κατάφερε να γοητεύσει ένα, κατά κανόνα όχι ιδιαίτερα διαβασμένο, ακροατήριο. Όμως να θυμίσουμε στον κ. Βαρουφάκη, κάτι που μάλλον δεν έχει (και προφανώς δεν τον ενδιαφέρει να) συνειδητοποιήσει: πως  πλέον είναι υπουργός Οικονομικών και εκπροσωπεί μία ολόκληρη χώρα και όχι τον εαυτό του όπως παλιά. Δυστυχώς με τη μέχρι σήμερα παρουσία του, έχει ζημιώσει ιδιαίτερα την εικόνα της χώρας στο εξωτερικό και η αναστροφή αυτής της ζημίας θα απαιτήσει πολύ κόπο και χρόνο.

Τελειώνοντας, να πω και μερικά πραγματάκια για το μείζον θέμα της φοροδιαφυγής. Κάποιες άλλες χώρες (μεταξύ των η Πορτογαλία) για να δώσουν κίνητρο στον κόσμο να ζητάει απόδειξη, έχουν θεσμοθετήσει κληρώσεις στις οποίες με βάση τον αριθμό της απόδειξης κάθε μέρα κάποιοι κερδίζουν δώρα ή χρηματικά ποσά. Εμένα ούτε αυτό μου φαίνεται πολύ λειτουργικό. Τρεις είναι οι άξονες στους οποίους θα πρέπει να επικεντρωθούν οι δράσεις του κράτους κατά την ταπεινή μου γνώμη. Δράσεις, τις οποίες καμία κυβέρνηση δεν έχει προτείνει ή προσπαθήσει, υποθέτω γιατί φοβόταν το πολιτικό κόστος ή γιατί δεν πρόκειται για κινήσεις που θα φέρουν άμεσα αποτελέσματα.

Η πρώτη είναι: μικρότεροι φόροι, μεγαλύτερες ποινές για τους παραβάτες. Με την ισχύουσα φορολογία και νομοθεσία, συγχωρέστε με, άλλα είσαι μαλάκας αν μπορείς και δε φοροδιαφεύγεις. Μόνο αν το κίνητρο μετριαστεί (μικρότερο κέρδος αφού θα είναι μικρότερος ο φόρος) και η ποινή ενταθεί θα αρχίσει ο Έλληνας να αλλάζει νοοτροπία.

Η δεύτερη είναι δώσε κίνητρο στον κόσμο να κάνει συναλλαγές με πλαστικό χρήμα! Είμαστε η τελευταία χώρα από τις παλιές της ΕΕ σε πληρωμές μέσω καρτών. Τελευταία έβγαλα κάρτα (χρεωστική) από γνωστή τράπεζα, με την οποία για κάθε συναλλαγή από συγκεκριμένα καταστήματα κερδίζω πόντους, τους οποίους μπορώ να εξαργυρώσω αγοράζοντας προϊόντα. Βέβαια, μιλάμε για μεγάλα καταστήματα τα οποία πάντα εκδίδουν απόδειξη. Το θέμα είναι η πολιτεία σε συνεργασία με τις τράπεζες να κάνει τη χρήση τέτοιων καρτών συμφέρουσα για οποιαδήποτε συναλλαγή. Να πληρώνεις και τον ταξιτζή, το γιατρό, το δικηγόρο, τον κουρέα με κάρτα. Και οι παραπάνω να είναι υποχρεωμένοι να έχουν το σχετικό μηχάνημα. Φυσικά είναι ένα μέτρο που θα συναντήσει αντιδράσεις και θα αργήσει να αποδώσει, όμως κάποια στιγμή πρέπει να μειώσουμε τη χρήση μετρητών, σε όλα τα αναπτυγμένα κράτη έτσι γίνεται.

Η τρίτη και πιο δύσκολη αφορά τη διάρθρωση της ελληνικής παραγωγικής βάσης. Στο εξαιρετικό βιβλίο του Αρίστου Δοξιάδη «Το αόρατο ρήγμα» βρήκα την παρακάτω στατιστική: στην Ελλάδα οι αυτοαπασχολούμενοι και οι εργαζόμενοι σε μικρές-οικογενειακές επιχειρήσεις των 1-10 ατόμων αποτελούν το 57% του εργατικού δυναμικού. Το ποσοστό αυτό στη Γερμανία είναι στο 18% και για το σύνολο των κρατών της Ε.Ε. ο μέσος όρος είναι στο 30%. Φυσικά στους αυτοαπασχολούμενους και τις μικρές επιχειρήσεις η ευελιξία και το μικρό μέγεθος ευνοούν τη φοροδιαφυγή. Αντίθετα, σε μία οικονομία με πολλές μεσαίες-μεγάλες επιχειρήσεις και ανάλογο αριθμό μισθωτών η δουλειά της εφορίας είναι σαφώς πιο εύκολη. Η δημιουργία ευνοϊκού περιβάλλοντος για τον ερχομό ξένων εταιριών αλλά και για την αύξηση μεγέθους των υπαρχόντων ελληνικών θα έπρεπε να είναι στόχος μας, όμως επί χρόνια δεν είναι και προτιμάμε να χαϊδεύουμε τη θάλασσα των αυτό-απασχολούμενων, συχνά σε βάρος του κοινωνικού συνόλου (π. χ. φαρμακεία).

Αυτά τα ολίγα, βαρετά και τετριμμένα από εμένα. Ξέρω, τόσο συναρπαστικός σαν τον Σούπερ-Βαρούφα δεν είμαι. Όμως φοβάμαι πως η επιλογή ενός οικονομολόγου-κονφερασιέ για τη νευραλγική θέση του υπουργού Οικονομικών, θα έχει προκαλέσει, όταν στο τέλος γίνει το «ταμείο», περισσότερα δάκρυα παρά γέλια…

«Αχ, αγωνίες, ιδρώτες
Δεν αντέχω άλλο ρε παιδιά
Ψάχνω να βρω μια λύση ριζική
Μα όλα στον ορίζοντα τα ίδια και τα ίδια
Κι οι ελπίδες μια απάτη μακρινή”

Οι παραπάνω στίχοι από το «Σκόνη, Πέτρες, Λάσπη», το κομμάτι που ανοίγει το – χιλιοπαιγμένο στο CD player της φοιτητικής μου ζωής- ΜΕΤΑΦΟΡΑΙ-ΕΚΔΡΟΜΑΙ »Ο ΜΗΤΣΟΣ» του Δημήτρη Πουλικάκου. Μου ήρθαν στο μυαλό όταν κάθισα να γράψω το άρθρο ετούτο. Ένα άρθρο το οποίο μου βγήκε με δυσκολία και να με συγχωρείτε αν είναι κάτω από τα συνήθη standards (όποια είναι αυτά τελοσπάντων…) του ιστολογίου. Τους τελευταίους 4-5 μήνες με το ζόρι έγραψα ένα άρθρο, οπότε το «ντεφορμάρισμα» είναι λογική συνέπεια. Ό,τι αφήνεις, σε αφήνει…

«Και γιατί να γράψω;», έπιασα τον εαυτό μου να αναρωτιέται τον τελευταίο καιρό. Το 2012, χρονιά που ξεκίνησα το ιστολόγιο, η ανάγκη μου να εκφραστώ ήταν έντονη. Από τη μία ήθελα να αντιδράσω στην παράνοια του αντιμνημονιακού λαϊκισμού, που είχε κυριαρχήσει στο δημόσιο πολιτικό λόγο. Από την άλλη, υπήρχε η ελπίδα πως αν «περάσουμε τον κάβο» (όπως και έγινε τον Ιούνιο του 2012) αναπόφευκτα θα ακολουθούσαν δυναμικές μεταρρυθμίσεις, αφού το πολιτικό σύστημα θα ήταν πλέον αναγκασμένο να τις κάνει για να επιβιώσει.

Κάτι παραπάνω από δύο χρόνια μετά, μπορεί να αποφύγαμε τους χειρότερους φόβους μου, οι ελπίδες μου όμως διαψεύστηκαν. Το πολιτικό σύστημα κατάφερε να αποφύγει ή να ευνουχίσει τις όποιες μεταρρυθμίσεις προσπάθησε να μας επιβάλλει η Τρόικα (τυπικό παράδειγμα η απελευθέρωση των κλειστών επαγγελμάτων και τα μέτρα του ΟΟΣΑ για την απελευθέρωση των αγορών). Όσον αφορά ειδικά τις μεταρρυθμίσεις στο δημόσιο τομέα, η προχειρότητα, η τσαπατσουλιά και οι μικροπολιτικές επιδιώξεις επικράτησαν τις λίγες φορές όπου η κυβέρνηση προσπάθησε να μη σεβαστεί την «ιερή αγελάδα» του ΔΥ (δες ΕΡΤ, Δημοτική Αστυνομία).

Οι «αποκρατικοποιήσεις στην Ελλάδα» έχουν εξελιχθεί σε σύντομο ανέκδοτο. Σχεδόν τίποτα δεν έχει προχωρήσει, αντίθετα τίθενται σε αμφισβήτηση και τα λίγα «success stories» που υποτίθεται πως είχαμε. Για την πώληση της ΔΕΣΦΑ στην αζέρικη SOCAR ο λόγος, όπου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζητάει σε βάθος έρευνα για τις επιπτώσεις της εν λόγω συναλλαγής στον ανταγωνισμό αγοράς χονδρικής φυσικού αερίου στη χώρα μας.

Όσο για τις λεγόμενες ξένες επενδύσεις στη χώρα, υπάρχουν μόνο σε εξαγγελίες και powerpoints συνεδριακών παρουσιάσεων. Με την ίδια γραφειοκρατία, το ελαφρώς μειωμένο αλλά πάλι υψηλό ενεργειακό κόστος, το ίδιο αργό και αναποτελεσματικό δικαστικό σύστημα και τις πολύ υψηλές ασφαλιστικές εισφορές για να συντηρείται ένα προ πολλού χρεοκοπημένο ασφαλιστικό σύστημα, είναι απολύτως φυσικό, στην πραγματική ζωή, να μην κουνιέται φύλλο. Η μείωση του μισθολογικού κόστους από μόνη της δε φέρνει επενδύσεις ούτε ανάπτυξη.

Έτσι, σήμερα μοιάζει να βρισκόμαστε σε ένα φοβερό τέλμα. Με μία κυβέρνηση που πασχίζει να ξεφύγει της επιτήρησης με όσες λιγότερες αλλαγές γίνεται, ώστε να επιστρέψουμε στα παλιά. Ευτυχώς, στην πρώτη προσπάθεια να δείξουμε πως δεν έχουμε ανάγκη τα επαχθή Μνημόνια, οι αγορές μας προσγείωσαν απότομα. Όμως στο εσωτερικό βλέπουμε τις γνωστές παλαιοκομματικές τακτικές να κρατάνε γερά, με Ζαγορίτες, Παπαθανασίου και λοιπά γαλάζια παιδιά να λαμβάνουν καίρια πόστα του κρατικού μηχανισμού και τα opengov να πετιούνται στην κάλαθο των αχρήστων.

Με καμπή τον ανασχηματισμό του Ιουνίου η κυβέρνηση πορεύεται ξεκάθαρα  πλέον στον πατροπαράδοτο δρόμο του λαϊκισμού, αφήνοντας στο σταυροδρόμι πίσω της το δρόμο των μεταρρυθμίσεων που τόσο έχει ανάγκη η χώρα. Πλέον το μόνο που ενδιαφέρει είναι οι Προεδρικές Εκλογές και η αντιμετώπιση του Σύριζα με τα ίδια του τα όπλα. Αδυνατώ να καταλάβω πως μία κυβέρνηση πιστεύει πως μπορεί να αντιμετωπίσει την αντιπολίτευση στο ίδιο της το γήπεδο, αυτό του λαϊκισμού και των εξωπραγματικών προεκλογικών υποσχέσεων.

Κάπως έτσι ο Σύριζα, χωρίς να έχει πλατιά αποδοχή από την κοινωνία, φαίνεται να εξασφαλίζει την πρωτιά στις επόμενες εκλογές. Η κρίσιμη μάζα ψηφοφόρων, καθώς λέγεται στις αναλύσεις δημοσκοπήσεων και εκλογικών αποτελεσμάτων, έχει μπουχτίσει να ακούει για success stories, ενώ περνάμε τον έκτο χρόνο ύφεσης και δε φαίνεται φως στο βάθος του τούνελ. Αυτή η μάζα στρέφεται κυρίως προς τον Σύριζα, όχι γιατί του εμπνέει εμπιστοσύνη, αλλά γιατί θέλει να φύγουνε επιτέλους αυτοί που μας κυβερνάνε.

Τόσο ο Σύριζα όσο και ο ηγέτης του είναι σήμερα πιο ώριμοι και «ψημένοι» από το 2012, όμως ακόμα δε μπορούν να πείσουν πως έχουν αντιληφθεί τι τους περιμένει όταν εκλεγούν. Όταν οι εύκολες σημερινές ρητορείες του κ. Τσίπρα θα προσκρούσουν στην σκληρή πραγματικότητα: τα άλλα κράτη και τα όργανα της ΕΕ αλλά και τις αγορές. Μη ξεχνάμε πως, ακόμα και αυτοδύναμος να κυβερνήσει ο Σύριζα, η εσωκομματική αντιπολίτευση Λαφαζάνηδων, Μηλιών, Πλατφόρμας και Συνιστωσών θα είναι αυτή που θα κρίνει τη ψήφιση κρίσιμων μέτρων. Η στροφή προς το ρεαλισμό του κ. Τσίπρα, ακόμα και αν γίνει εφικτή από τον ίδιο τον κ. Τσίπρα και τους πέριξ αυτού, θα συναντήσει πολλά αγκάθια στο δρόμο της.

Και τώρα; Το μόνο που μας νοιάζει τι θα γίνει με τις επικείμενες προεδρικές εκλογές. Οι μεν να παρατείνουν το χρονικό ορίζοντα των εκλογών, οι δε να τις επισπεύσουν. Το ποιον θα εκλέξουμε αδιάφορο. Ας είναι και εκείνο το θλιβερό κουρασμένο παλληκάρι της Ραφήνας, αρκεί να βγουν τα κουκιά. Οι πιθανότητες να εκλέξει η παρούσα Βουλή ΠτΔ δεν είναι αμελητέες αν σκεφτούμε πως αρκετοί «ανεξάρτητοι», δημαρίτες, ανεξάρτητοι έλληνες κ.λπ. δεν έχουν ουδεμία τύχη να εκλεγούν στις επόμενες εθνικές εκλογές. Οπότε δεν είναι καιροί για να πετάμε λεφτά: όσα περισσότερα βουλευτικά μηνιάτικα μαζέψουμε, για να τα βγάλουμε πέρα στη συνέχεια.

Την ίδια ώρα η Τρόικα έχει σκληρύνει εμφανώς τη στάση της απέναντι στις γνωστές «τζαναμπετιές» της ελληνικής κυβέρνησης, οι ενδείξεις δείχνουν πως η αποπομπή του «μαύρου πρόβατου» από την σπαρασσόμενη Ευρωζώνη προς παραδειγματισμό  των υπολοίπων θα είναι ένα σενάριο που θα «ξαναπαίξει» το 2015. Την ίδια ώρα οι Τούρκοι παίζουν περίεργα παιχνίδια, οι ενδείξεις δυστυχώς δείχνουν πως θα έχουμε κλιμάκωση της έντασης από μεριάς Ερντογάν. Την ίδια ώρα η υποβάθμιση των ελληνικών πανεπιστημίων έχει φτάσει σε νέα χαμηλά, οι ενδείξεις δείχνουν πως θα πιάσουμε και χαμηλότερα. Αλλά ποιος ασχολείται με τέτοια επουσιώδη; Εμείς τα μικροπολιτικά μας παιχνιδάκια και τους τακτικισμούς μας. Σκοπός η εξουσία με όποιο τίμημα, ακόμα και αν στο δρόμο προς την κατάκτηση της διαλύσουμε και τα όσα απόμειναν.

Στον ταλαίπωρο χώρο της «Κεντροαριστεράς» μετά την (απολύτως λογική) συρρίκνωση Πασόκ-Δημ. Αρ., επιστέγασμα της ανεπάρκειας των ηγετών τους να αντιληφθούν τις ανάγκες των καιρών, και το θάψιμο της πρωτοβουλίας των 58 κάτω από τις αδρανείς ηγεσίες των παραπάνω κομμάτων, κυριαρχεί ένας τελείως νέος παίχτης: το «Ποτάμι» του Σταύρου Θεοδωράκη.

Ο γνωστός δημοσιογράφος  με όπλο την αναγνωρισιμότητα του χτύπησε σε ένα καλό timing (κατάρρευση πρωτοβουλίας 58) και ανέλαβε το ρόλο του «μεσσία της μεταρρυθμιστικής κεντροαριστεράς». Αν και ποτέ δε μου ήταν συμπαθής ο εν λόγω κύριος, πρέπει να παραδεχτούμε πως το κόμμα του είναι το μόνο που έχει κάποια επαφή με την, πολύπαθη στη χώρα μας, κοινή λογική και πως έχει μαζέψει κάποιους πολύ αξιόλογους ανθρώπους γύρω του. Η έλλειψη όμως ξεκάθαρων κομματικών δομών και η προσφυγή στην ετυμηγορία του «επικεφαλής» για μείζονες αποφάσεις προβληματίζει. Όπως και να έχει δε θα βιαστούμε να κρίνουμε το εγχείρημα είτε αρνητικά είτε θετικά, πριν το κόμμα αποκτήσει κοινοβουλευτική εκπροσώπηση και αποκρυσταλλωθεί το πολιτικό του στίγμα όσο και οι θεσμοί εσωκομματικής διακυβέρνησης.

Ακόμα όμως και να διαλυθούν οι αμφιβολίες μου για τον πολιτικό σχηματισμό του δημοφιλούς δημοσιογράφου, η δυναμική του δε δείχνει να είναι αρκετή για να αντιστρέψει το σημερινό μας τέλμα. Η κοινωνία μας δείχνει ισχυρή αντίδραση στην αλλαγή. Τα πιο δυναμικά κομμάτια της έχουν μεταναστεύσει. Οι μεσήλικες, οι πελάτες του παλιού συστήματος, οι ισχυρές συντεχνίες, οι συνδικαλιστικές μαφίες και τα πάσης φύσεως μικρό ή μεγαλό-λαμόγια, αυτοί είναι που καθορίζουν την πολιτική ατζέντα και τις τακτικές των κομματικών επιτελείων. Τύποι σαν και εμένα ξέρω πως δεν τα απασχολούν στους υπολογισμούς της τακτικής τους. Και όμως υπάρχουμε αρκετοί με τις ίδιες σκέψεις – μειοψηφία μεν, υπολογίσιμη δε. Αλλά όσο περνά ο καιρός βρίσκω όλο και λιγότερο πιθανό το να μπορέσουμε να αποτρέψουμε τη φορά προς τα πίσω (με περιστασιακές αναλαμπές) που έχουμε πάρει ως κοινωνία. Όλο και περισσότερο φοβάμαι πως το καινούριο θα έρθει μετά από μία τραγωδία οικονομική ή εθνική. Και φοβάμαι πως ίσως δε θα είναι όπως το οραματίζεται αυτή η μειοψηφία που ανήκω. Το καλύτερο κομμάτι του ελληνισμού βρίσκεται εκτός Ελλάδος και μάλλον θα συνεχίσει για πολλά χρόνια ακόμα. Τι γυρεύουμε εμείς μέσα στη νύχτα των άλλων; – για να κλείσουμε όπως ξεκινήσαμε, με ένα τραγούδι, αυτά απόμειναν να μας παρηγορούν τις μέρες αυτές τις ελλειμματικές σε ελπίδα που διανύουμε…

Το τελευταίο άρθρο έκλεισε με μάλλον απαισιόδοξες σκέψεις όσον αφορά το μέλλον αυτού του κράτους.  Η αλήθεια είναι πως και η τρέχουσα επικαιρότητα, αν κρίνουμε από τα headlines (που λένε και οι αγγλοσάξονες) των ειδήσεων, συνηγορεί στο αίσθημα της απαισιοδοξίας για την πορεία της χώρας.

Ένα ανούσιο νταβαντούρι για τη ΔΕΗ, με τη μία πλευρά να προωθεί ανόρεκτα μία (ως συνήθως) μεσοβέζικη και πρόχειρη μεταρρύθμιση (δείτε εδώ το εξαιρετικά κατατοπιστικό άρθρο του κ. Φλουδόπουλου) και την άλλη (όπως πάντα) να αρνείται πεισματικά κάθε αλλαγή (λες και είναι όλα τόσα εξαιρετικά…) και να επικαλείται δημοψηφίσματα για να εξυπηρετήσει μικροπολιτικές σκοπιμότητες.

Στα νοσοκομεία τα κλασικά φαινόμενα που απαντώνται σε τριτοκοσμικά κράτη. Τελικά, απεβίωσε ο ασθενής που είχε καταγγείλει γιατρό του Ευαγγελισμού ότι του ζήτησε φακελάκι. Στο νοσοκομείο των Γρεβενών, ανακλήθηκε ο διορισμός του διοικητή (έγινε πέρσι το Νοέμβριο), γιατί βρέθηκε να έχει πτυχίο «μαϊμού».

Το δικαστικό ρεπορτάζ αναδύει τη μπόχα των αποκαλύψεων για τον τρόπο δράσης της «νέας παράγκας» του …πρώτου σε σταυρούς δημοτικού συμβούλου Πειραιά.

Καλοκαιρινή Κυριακή, αντί οι τουρίστες να βρίσκουν ανοιχτά μαγαζιά στο κέντρο της πρωτεύουσας, έρχονται αντιμέτωποι με κινητοποιήσεις της μερίδας της κοινωνίας που διεκδικεί να μείνουν όλα ως έχουν.

Όχι δεν είναι sex toy αυτό που πιάνει με έναν περίεργο συνδυασμό ντροπής και ναζιού η κα. Δούρου. Είναι το γκλομπ-λάφυρο από συμπλοκή με ΜΑΤπου της έκανε δώρο ο κ. Μπαλασόπουλος....

Όχι δεν είναι sex toy αυτό που πιάνει με ελαφρά ντροπή αλλά και νάζι η κα. Δούρου. Είναι το γκλομπ-λάφυρο από συμπλοκή με τα ΜΑΤ, που της έκανε δώρο ο κ. Μπαλασόπουλος….

Μία κοινωνία που παρά τα όσα δεινά πέρασε τα τελευταία έτη, δείχνει να μην έχει καταλάβει πως πρέπει να αλλάξει. Μόνο βάζει το κεφάλι βαθιά στην άμμο, αγνοεί τι γίνεται στον υπόλοιπο κόσμο, και βροντοφωνάζει «Θέλω όλα να μείνουν όπως ήταν πριν έλθουν τα μνημόνια». Λες και μας έκλεψαν κάποιο επίγειο παράδεισο και τον ζητάμε πίσω όπως ένα παιδί που του πήρανε το παιχνίδι του.

Μέσα σε αυτή τη μιζέρια που αποπνέει η πολιτική και κοινωνική πραγματικότητα της χώρας, μία είδηση που πέρασε στα ψιλά των εφημερίδων, ήλθε να μου δώσει κουράγιο πως ίσως τελικά υπάρχει ελπίδα.

«Να χαθεί το εξάμηνο!». Αυτό αποφάσισε την προηγούμενη εβδομάδα η γενική συνέλευση των φοιτητών Αρχιτεκτονικής του ΕΜΠ. Όπως λέει η απόφαση:

«Μετά από γενική συνέλευση του φοιτητικού σώματος της σχολής Αρχιτεκτόνων Μηχανικών και λαμβάνοντας υπ’ όψιν τη μέχρι τώρα υπάρχουσα κατάσταση, αλλά και τη μελλοντική, στην οποία καλούμαστε να ενεργήσουμε, προκειμένου να ολοκληρωθεί το ήδη χρονικά συμπιεσμένο εξάμηνο σπουδών και προκειμένου να διασφαλίσουμε την ποιότητα σπουδών μας, αποφασίζουμε να χαθεί το εξάμηνο» (πηγή : Καθημερινή)

Οι φοιτητές, παιδιά 18-24 ετών, λένε το αυτονόητο: πως για κάποιο λόγο παρακολουθείς τα μαθήματα στο Πανεπιστήμιο. Πως όταν έχεις χάσει τόσο μεγάλο μέρος της διδακτέας ύλης, δε μπορεί έτσι πρόχειρα να λες εντάξει μωρέ ας γίνουν εξετάσεις να τελειώνουμε με το εξάμηνο, γιατί απαξιώνεις τη λειτουργία του πανεπιστημίου. Πως έχουμε σιχαθεί τις καταλήψεις και την απαξίωση των σπουδών μας, θέλουμε ένα ανοιχτό πανεπιστήμιο για να μπορούμε να ανταγωνιστούμε τους Ευρωπαίους συναδέλφους μας.

Θυμάμαι τον εαυτό μου και τις παρέες μου στην ηλικία των φοιτητών της Αρχιτεκτονικής. Να πηγαίνουμε στις συνελεύσεις με κυρίαρχο αίτημα την κατάληψη με την παραμικρή αφορμή, να φωνάζουμε κάτι ανόητα κλισέ του στυλ «δημόσια δωρεάν παιδεία» και «έξω οι εταιρίες από τα πανεπιστήμια», να αναπαράγουμε οι ίδιοι την απαξίωση των σπουδών και του πανεπιστημίου μας. Με χαρά διαπιστώνω πόσο πιο ώριμα είναι τα σημερινά παιδιά από εμάς. Και δεν είναι μόνο το ρεπορτάζ της «Κ» (που κάποιοι «αριστεροί» ευκόλως θα κατηγορήσουν ως κατευθυνόμενο, μεροληπτικό και προπαγανδιστικό) που με κάνει να το λέω αυτό. Οι κουβέντες που είχα με φοιτητές την τελευταία χρονιά και τα σχόλια τους για τα τεκταινόμενα στα πανεπιστήμια, με είχαν προϊδεάσει για το ηχηρό ράπισμα της συνέλευσης της αρχιτεκτονικής του ΕΜΠ προς καθηγητάδες, πρυτάνεις, υπουργούς και φοιτητο-πατέρες.

Αντίθετα με τους φοιτητές, όπως μας πληροφορεί το ρεπορτάζ, η διοίκηση της σχολής θέλει να μη χαθεί το εξάμηνο. Άλλη μία φόρα να τα κουτσοβολέψουμε α λα ελληνικά, ώστε «και η πίτα ολόκληρη και ο σκύλος χορτάτος». Με την ίδια λογική, γιατί να γίνονται μαθήματα στα πανεπιστήμια; Γιατί να κουράζονται πανεπιστημιακοί και παιδιά με ανούσιες παρακολουθήσεις; Μία φορά το χρόνο να κάνουμε μία εξεταστική και πάει και τελείωσε, έτσι προτείνω εγώ. Ο εξυπνότερος λαός του κόσμου μπορεί να τα καταφέρει και έτσι. Τι είμαστε τίποτα κουτόφραγκοι;

Έτσι που λέτε, εκεί που με όλα αυτά που συμβαίνουν γύρω μας θεωρούσα τελειωμένη υπόθεση μία χώρα στην οποία κανείς δε θέλει να αλλάξει τίποτα, ήρθε αυτή η είδηση να με χαροποιήσει. Πως πίσω από τις γενιές των 50-άρηδων και 60-άρηδων (των Αρβανιτόπουλων και των Πελεγρίνηδων αυτής της χώρας…) με τη νοοτροπία του «να μην αλλάξει τίποτα» και του να «υπερασπιστώ τα μικροσυμφέροντα μου και δε πα να καταρρεύσει το σύμπαν» αλλά και από τη δική μου χαλβαδογενιά των σημερινών 30άρηδων, έρχεται μία γενιά που, μεγαλώνοντας μέσα στην κρίση, της βγαίνει μία υγιής αντίδραση. Ας βρούμε λοιπόν αφορμή και εμείς οι μεγαλύτεροι να εμπνευστούμε από το παράδειγμα τους.

Ίσως κάποιος να πει πως δίνω υπερβολική σημασία σε ένα μεμονωμένο γεγονός. Όμως είναι ένα σημάδι πως παρά την οχλαγωγία και τη βοή που κάνουν αυτοί που δε θέλουν να αλλάξει τίποτα, από κάτω υπάρχει κάτι που σιγοβράζει. Κάτι που ίσως το δούμε ξαφνικά μπροστά μας τα χρόνια που μας έρχονται. Και επειδή, για να κλείσω κάνοντας παραλληλισμό με το προηγούμενο post, ο άνθρωπος χωρίς ελπίδα δε ζει και δυστυχώς δε μπορώ να τη βρω (την ελπίδα) στον Τσίπρα, τον Κοέλιο ή κάποια θρησκεία, είπα σήμερα να πιαστώ από τη δράση αυτών των νέων συμπολιτών μας. Μακάρι να έχουμε και άλλα τέτοια…